13 nov 2014

Ne me quitte pas

In een opiniestuk in de Standaard vorige week over het cultuurbeleid in Brussel was het weeral prijs. De auteur, Koen Van Synghel, deed in die context nogal laagdunkend over de " ". Als Brusselse politica voelde ik me dadelijk aangesproken. Wat had die man toch tegen Brusselaars? En meer specifiek tegen Brusselse politici? En zeker in een context van cultuur? Het eerste wat meteen opviel was zijn titel: "behandelt musea als schurftige bedelaars". Niet echt mooi om als verwijt naar je hoofd geslingerd te krijgen. Vooral omdat het artikel hoofdzakelijk ging over de jarenlange verwaarlozing van de federale musea waarvan het merendeel inderdaad op het Brussels grondgebied liggen. Nu moet u weten dat Brussel - lees gewest, gemeenten of stad (jaja, Brussel is nu eenmaal ingewikkeld maar dat is een ander verhaal) - strikt genomen niks te zeggen heeft over deze musea à la  Koninklijk Museum van Schone Kunsten, de Jubelparkmusea, de Japanse Toren, het muziekinstrumentenmuseum, Bozar, de Munt, etc. De gebouwen, de terreinen, het onderhoud, de collecties, het personeel, het aankoopbeleid, het conserveringsbeleid, het management? zijn al decennia lang volledig in handen van de Belgische federale staat. Een overblijfsel van la Belgique à papa na meerdere staatshervormingen. Want om het nog iets ingewikkelder te maken: cultuur is sinds de jaren '70 een bevoegdheid van de gemeenschappen geworden, dus van de Vlaamse of Franse gemeenschap. Maar Vlaanderen en Franstalig België hebben dus ook niets te zeggen over deze instellingen hoewel deze een belangrijke rol spelen in de culturele uitstraling van heel het land. Bizar. Een ingewikkeld politiek kluwen waar uiteindelijk de cultuurliefhebber slachtoffer van is. Want dat er veel cultuurfans rondlopen in België bewijzen de enorme succesvolle tentoonstellingen die bv. BOZAR organiseert. En bovendien kunstenaars van eigen bodem een kans geven. Laatst nog met de zeer gesmaakte overzichtstentoonstelling van Michael Borremans terwijl in de kleinere zaal de video gespeeld werd van de Brusselse kunstenares van Marokkaanse afkomst Sadie Choua.              

Brusselse opportunisten en kruidenierspoliticiBrussel

Nu had die journalist natuurlijk een punt dat een aantal van deze federale culturele instellingen niet goed functioneren door gebrek aan beleid, aan transparantie, aan ambitie, maar vooral door veel politiek gekonkel aan de benoemingstop. De vroegere parels van de Belgische staat worden al jaren niet meer onderhouden en bevinden zich soms in gigantische oude gebouwen die amper nog beantwoorden aan de huidige normen van veiligheid of bewaring. En eigenlijk weten de verschillende regeringen niet meer wat ze met die musea moeten aanvangen in een veranderd België. Waar verschillen tussen Vlamingen en Franstaligen steeds meer benadrukt worden ipv de gelijkenissen te zoeken. Of om het met de woorden van Peter de Caluwe,  directeur van de Munt, te zeggen "wensen we nog federale instellingen in onze hoofdstad die een directe afstraling bieden voor de Europese renommée van onze federatie en gemeenschappen?" De stilte in Vlaanderen is oorverdovend.

En wat met die verdomde Brusselaars? Die zich niet willen bekennen tot het ene of andere kamp. Waarvan 60% niet meer van Belgische afkomst is. Die zich steeds meer Brusselaar voelen omdat de rest van het land hen met de vinger wijst als problematisch. De Brusselaar als bastaardkind van ouders die al lang niet meer samen onder hetzelfde dak wonen. En die kibbelen over wie het huis zal krijgen en wie de meubels. En wat met de grootmoeder die geen zin meer heeft om nog te investeren in de meubels en het huis. En het kind? Het kind kijkt er naar en vraagt zich vertwijfeld af of er nog in zijn toekomst wordt geïnvesteerd en waar hij uiteindelijk zal terechtkomen.

Brel veroverde onlangs de eerste plaats in de top 100 van FM Brussel met het nummer "Ne me quitte pas". Wel dit was het gevoel dat ik had bij het lezen van het bewuste artikel en meer nog bij de plannen van de federale en Vlaamse regeringen voor Brussel. Ik hoop dat ze in tijden van cultuurverarming toch iets meer naar Brel zullen luisteren "Laat me niet alleen. Toe, vergeet de strijd. Toe, vergeet de nijd. Laat me niet alleen. En die domme tijd. Vol van misverstand. Ach, vergeet hem. Want het was verspilde tijd."

Reacties

Please check your e-mail for a link to activate your account.